Apirak

ในหนังสือ Practical Empathy ของ Indi Young และหนังสือ The Lean Product Play book ของ Dan Olsen ทั้งสองเล่มต่างย้ำให้เราพยายามแยกผู้ใช้ตามนิสัยของเค้า แทนที่จะแยกตามสิ่งที่มองเห็น (เพศ อายุ อาชีพ รายได้)

Behavioral Segments First, Then Maybe Personas

การเข้าใจผู้ใช้ ไม่ใช่การรู้ว่าผู้ใช้ของเรามีลักษณะอย่างไร แต่เป็นการรู้ว่าผู้ใช้มีวิธีตัดสินใจอย่างไร เราต้องเข้าใจเจตคติ(ความเห็นต่อสิ่งหนึ่งๆ) ว่าเค้าให้คุณค่ากับอะไรมากกว่าอะไร ถ้าจะต้องตัดสินใจเค้าให้น้ำหนักกับอะไรมากกว่า

ยิ่งเดี๋ยวนี้คนอายุเท่ากัน อยู่สถานที่เดียวกัน อาจจะเสพข่าวไม่เหมือนกัน เพราะไม่ได้ดู TV เครื่องเดียวกันอีกแล้ว ดังนั้นการดูตามลักษณะของผู้ใช้ อย่าง เพศ อายุ ที่อยู่ เงินเดือน หรือหน้าที่การงาน ก็จะไม่สามารถใช้เป็นตัวแทนที่ดีได้อีกแล้ว

ในทางตรงกันข้ามผู้ใช้ที่มีนิสัยหรือเจตคติคล้ายกันก็มักจะมีพฤติกรรมการใช้งาน Product ของเราคล้ายกัน เราจึงสามารถจำลองผู้ใช้ผ่านทางนิสัยของผู้ใช้ได้ ซึ่งทำให้เราเดาใจผู้ใช้ได้ง่ายขึ้นมากๆ

จริงๆ นอกจากนิสัย (Behavioral) กับ เจตคติ (Psychographic) แล้ว เรายังมี ความต้องการ (Need-Based) ที่น่าจะทำก่อนกำหนด Persona ด้วย

Market Segmentation จะแบ่งผู้ใช้ออกเป็น 4 กลุ่ม

ทีนี้ แม้ว่าเราจะเริ่มคิดจากนิสัย แต่การอธิบายคนอื่นด้วยนิสัยนั้นเข้าใจยาก การอธิบายด้วย Persona ที่ประกอบด้วย รูป เพศ อาชีพ และเรื่องราวประกอบคนๆ นั้น จะช่วยให้นึกถึงผู้ใช้ของเราได้ง่ายกว่ามากๆ

กล่าวคือ เป้าหมายของการสร้าง Persona คือการสื่อสารให้ทีมเข้าใจผู้ใช้นั่นเอง แต่ถึงอย่างนั้นเวลาที่เราต้องการสร้าง Persona ก็ขอให้เริ่มจากนิสัยก่อน แล้วค่อยมาดูอีกทีว่าคนกลุ่มไหน ที่เมื่อคนอื่นนึกถึงแล้ว จะมีนิสัยตรงกับผู้ใช้ของเรา

[Note] เมื่อเราคาดเดาการใช้งานของผู้ใช้จากนิสัยได้แล้ว ก็อย่างพึ่งรีบปักใช้เชื่อ เพราะนั้นเป็นแค่สมติฐานเท่านั้น ให้เราออกไปทำ User Testing หรือไปเอาข้อมูลมาประกอบด้วย และควรทดสอบอยู่เสมอเพราะผู้ใช้เปลี่ยนอยู่ตลอด

--

--

ผมชอบ MiniMap ครับ (ชอบมาตั้งแต่ตอนใช้ Sublime Text) มันทำให้เป็นภาพรวมของ Code ได้ดี ทำให้รู้ว่า Cursor ปัจจุบันอยู่ประมาณไหน ตอน Search หรือตอนดู Error ก็เห็นบรรทัดชัด ส่วน code จะมองไม่เห็นก็ไม่เป็นไร แอบคิดว่ามันก็เปลือง CPU อยู่นะที่ต้องมา Render ตัวอักษรตรงนั้น

MiniMap อยู่ทางขวาของจอ

ปัญหาเกิดขึ้นมาตอนที่เรารู้ว่ามีของที่ดีกว่า คือตอนที่กลับมาใช้ xCode แล้วเห็นว่ามันทำ MiniMap แบบเป็น Block ไม่ได้ Render font ทำให้นึกขึ้นมาได้ว่าสมัย Atom มันก็มาเป็น Block นี่นา ทำให้นึกได้ว่าตอนนั้น Contrast ของ Code ใน Minimap มันชัดมาก ทำให้เราได้ใช้ทรงของ Code ในการเทียบด้วย

--

--

ในที่สุดคอนโดก็ตกแต่งเสร็จสมบูรณ์ 🎉 ตอนแรกเลยกะว่าจะเอาไว้อยู่ตอนที่ทำงานในเมือง แต่กลายเป็นว่าไม่ได้เข้าเมืองเลยเปลี่ยนใจมาปล่อยเช่าแทนครับ

ตัวโครงการตั้งอยู่ระหว่างทางเข้าถนนรัชดา และถนนอโศก ตอนเช้าสามารถเดินไปรถไฟใต้ดินพระราม 9 หรือจะเดินไปรถไฟฟ้ามักกะสันเพื่อไปอีกทางก็ได้ ข้างๆ คอนโด มี 7/11 ให้ออกมาซื้อของกินตอนกลางคืนด้วย

--

--

ช่วงนี้เครื่อง Mac มันหน่วงแปลกๆ ก็พยายามหาสาเหตุนานมากว่าเพราะอะไร สุดท้ายไปเจอว่า “ระบบ render ภาพของ Electron js มันจะทำงานช้าเมื่อต้องจัดการกับค่าสี” โดยเฉพาะในกรณีที่ต่อ External Monitor ที่มีความละเอียดเยอะๆ มันจะไปเพิ่มภาระให้การ render ภาพของเครื่อง เลยทำให้โปรแกรมอื่นหน่วงไปหมด อาการที่เจอก็เช่นเปิดโปรแกรมช้าลง หรือเสียงจากเพลงสะดุด หรือ zoom ไม่รื่น ตอนนี้โปรแกรมที่ขี่อยู่บน ElectronJs ที่ใช้บ่อยๆ ก็จะมี Figma (เปิดเต็มจอนี่เครื่องหน่วงสุด), Discord, VSCode (โปรแกรมนี้ก็ Render font กันกระจาย), Slack, FB Messenger แต่เท่าที่ลองปรับแค่ของ Figma กับ VSCode เครื่องก็กลับมาเร็วเหมือนเดิมละ

Mac ทำงานช้า เพราะไปตั้งค่าสีในโปรแกรม
Mac ทำงานช้า เพราะไปตั้งค่าสีในโปรแกรม

ช่วงนี้เครื่อง Mac มันหน่วงแปลกๆ ก็พยายามหาสาเหตุนานมากว่าเพราะอะไร สุดท้ายไปเจอว่า “ระบบ render ภาพของ Electron js มันจะทำงานช้าเมื่อต้องจัดการกับค่าสี” โดยเฉพาะในกรณีที่ต่อ External Monitor ที่มีความละเอียดเยอะๆ มันจะไปเพิ่มภาระให้การ render ภาพของเครื่อง เลยทำให้โปรแกรมอื่นหน่วงไปหมด

อาการที่เจอก็เช่นเปิดโปรแกรมช้าลง หรือเสียงจากเพลงสะดุด หรือ zoom ไม่รื่น

ตอนนี้โปรแกรมที่ขี่อยู่บน ElectronJs ที่ใช้บ่อยๆ ก็จะมี Figma (เปิดเต็มจอนี่เครื่องหน่วงสุด), Discord, VSCode (โปรแกรมนี้ก็ Render font กันกระจาย), Slack, FB Messenger แต่เท่าที่ลองปรับแค่ของ Figma กับ VSCode เครื่องก็กลับมาเร็วเหมือนเดิมละ

การแก้ก็ประมาณนี้ครับ

[ความรู้สึก: พอเป็น Unmanaged เหมือนสีที่ออกมาจะใกล้ Web มากขึ้น แต่เหมือน iPhone น้อยลง]

ให้ตั้งค่า Configure Runtime Arguments (กด Cmd+P แล้วพิมพ์ “> Preferences: Configure Runtime Arguments)

--

--

dunning kruger effect

แม้ว่าเมื่อก่อนเราอาจจะเข้าใจเรื่องนึงเป็นอย่างดี หรือเราอาจจะประสบความสำเร็จมาจากความเข้าใจแบบนั้น แต่โลกเปลี่ยนไปเร็ว มีนักคิดนักวิจัยมากมายที่วางรากฐานการคิดแบบใหม่ สิ่งที่เราเคยใช้เป็นฐานความคิด ก็เริ่มบิดไป เราต้องปรับหัวของเราให้ได้!!!

ถ้าปรับไม่ได้เราก็จะกลายเป็นคน “ยุคก่อน”

เราจะเห็นคนทำแบบนี้เต็มไปหมด หรือไม่ก็เห็นตัวเองเป็นบ่อยๆ อย่างของที่เห็นชัดๆ ก็เช่น

“สรุปแล้ว Product Owner ก็คือ Project Manager ที่เข้าใจธุรกิจ”

“สรุปแล้ว Ticktok ก็คือ Youtube แบบสั้นๆ”

“สรุปแล้ว UX ก็คือ Graphic Design ในงาน Software”

“สรุปแล้ว OKR ก็คือ KPI ที่วัดผลกันเร็วๆ”

“สรุปแล้ว iPod ก็คือ Walkman ที่มีปุ่มน้อยๆ”

… และอีกมากมาย

ศึกษาของใหม่เป็นเรื่องที่ดี แต่เราไม่ควรยืดมั่นว่าพื้นฐานความรู้เดิมจะสามารถอธิบายความรู้ใหม่ได้ แม้ว่าหน้าตาหรือผลจะคล้ายเดิมแต่พื้นฐานความคิดมันเปลี่ยนไปแล้ว

แต่มันก็พูดง่ายครับ คนที่เข้าใจ Project Manager มาอย่างดี และประสบความสำเร็จมาจากพื้นฐานนั้น ก็ย่อมตั้งต้นความเข้าใจเรื่องใหม่จากจุดนั้นก่อน

อยากเตือนตัวเองให้เผื่อใจ ให้มองหาแก่นของสิ่งใหม่อยู่เสมอ อย่ามองแค่หน้าตาหรือผลที่ออกมา ให้คิดว่า คนเก่งเดี๋ยวนี้มีเยอะมาก แนวคิดใหม่ๆ ก็ผ่านการคิดมาอย่างหนัก เค้าไม่ได้คิดอะไรมาง่ายๆ ต้องมองแก่นของเค้าให้ออก

ถ้าเห็นผมตกหลุม “เข้าใจของใหม่ โดยใช้ของเก่า” ก็ฝากเตือนด้วยนะครับ

🙇‍♂️

Inspiration from
https://www.facebook.com/groups/879466468887478/permalink/2078365815664198/

--

--

Apirak

Apirak

I am a big believer that great UX comes from all team members, not one. #UX Evangelist at ODDS #Co-founder of UX Academy #Certified Sprint Master.